Istota metody zadaniowej

ISTOTA METODY ZADANIOWEJ

(w odniesieniu do planu pracy placówki na rok 2011/2012)

 

Poprzez metodę wychowania pojmowany jest każdy indywidualny sposób działania wychowawcy, mający za zadanie wywarcie zamierzonego wpływu na aktywność podopiecznego. Możemy również stwierdzić, że jest to „świadomie i konsekwentnie stosowany sposób, oddziaływania pedagogicznego na jednostkę, grupę lub zbiorowość, dla osiągnięcia zamierzonego celu wychowawczego”. Zdarzają się wychowawcy, którzy jako główną cechę metod wychowania podają wywołanie określonego nacisku na aktywność wychowanka.

Znane są różnorodne klasyfikacje metod wychowania, które zazwyczaj dzieli się na: metody jednostkowe i ogólne, metody pośredniego oraz bezpośredniego wpływu wychowawczego, metody wpływu osobistego, sytuacyjnego i społecznego a także metody kształtowania samowychowania, metody strukturalne i sytuacyjne.

Każda z wyżej wymienionych metod wychowawczych jest różna, lecz wszystkie one wzajemnie się uzupełniają tworząc jednolitą całość. Wychowawca zobligowany jest do wyboru danej metody, którą on sam powinien potrafić się posługiwać. Wnioskujemy więc z powyższego, iż to nie sama metoda wychowania ma wpływ na ostateczny sukces pedagogiczny lecz skuteczność wykorzystania go w odniesieniu do realizacji poszczególnych celów wychowawczych Należy więc nadmienić, że „zastosowanie metod wychowania jest tym skuteczniejsze, im bardziej idzie ono w parze z przestrzeganiem psychospołecznych warunków efektywności oddziaływań wychowawczych”. Nie można jednak pozwolić na nadgorliwe wykorzystywanie metod oraz technik wychowawczych, ponieważ może to mieć negatywny wpływa na osobiste podejście do postępowania wychowawczego. Jak powiedział K. Konarzewski „nauczanie metod rodzi schematyzm i zabija twórczość”, jednakowoż określona wiedza na temat tych metodach jest niezastąpiona dla innowacji wychowawczych.

Metody wychowawcze ulegają podziałowi na metody oddziaływań indywidualnych, tj. metoda modelowania, metoda zadaniowa, metoda perswazji, metoda kary i nagrody oraz metody oddziaływań grupowych, tj. metoda organizowania działalności zespołowej i indywidualnej a także metodę współdecydowania wychowanków o przebiegu zajęcia.

Dziś chciałabym zwrócić szczególną uwagę na metodę zadaniową.

Metoda zadaniowa (motywująco-prowokująca) – polega na powierzaniu dzieciom i młodzieży konkretnych zadań, których wykonywanie prowadzi do konstruktywnych zmian ich zachowań i postaw pożądanych z wychowawczego punktu widzenia, także do wzbogacenia ich wiedzy i doświadczenia w określonej dziedzinie działalności. Chodzi tu zwłaszcza o szeroko pojętą działalność prospołeczną, co znaczy, że w szczególności wysoko ceni się tu zadania służące dobru wspólnemu.

Sposób postępowania wychowawcy, polegający na wywieraniu wpływu na aktywność wychowanka, związany zawsze z obszarem nagród i kar. Wychowanie poprzez stosowanie tych metod dąży do obranego celu.

Przydzielanie funkcji i ról społecznych – wychowawca powinien wdrażać dziecko do pełnienia przydzielonej roli lub funkcji odwołując się do jego inicjatywy, a unikając przymusu, powinien zapewniać mu maksimum swobody w wywiązywaniu się ze swoich zadań. (Muszyński)

 

NAJWAŻNIEJSZYMI CECHAMI METODY ZADANIOWEJ SĄ:

– zerwanie z zasadą dominacji nauczyciela,

– samodzielne planowanie i przeprowadzanie pracy przez uczniów,

– uczenie się poprzez rozwiązywanie problemów,

– zdobywanie wiedzy z jednoczesnym jej wykorzystaniem w praktyce,

– korzystanie z różnych źródeł informacji,

– interdyscyplinarność.

 

Zasady te można stosować:

w rodzinie – wynoszenie śmieci, pielęgnacja roślin. robienie zakupów artykułów żywnościowych itp.

w przedszkolu, szkole– pomoc koleżeńska oraz: Dbałość o czystość w klasie, Nieprzeszkadzanie sobie nawzajem, organizowanie uroczystości i imprez klasowych

poza przedszkolem, szkołą i rodziną – wyraz troski, pamięci i szacunku dla ludzi potrzebujących, pomoc w codziennych czynnościach.

 

NA CZYM POLEGA STAWIANIE ZADAŃ?

Na wprowadzeniu nowej wizji alternatywnej np. Zrób porządek – cel może być obojętny lub awersyjny np. Dobrze by było gdyby… – w formie sugestii oraz można przeprowadzić dyskusję nad pewnymi potrzebami lub wartościami;

Metoda polega na wprowadzeniu lub powiększeniu rozbieżności między ustalonym i zaakceptowanym celem, a odpowiadającym mu stanem faktycznym;

Polega na modyfikacji pola zadaniowego i ma zastosowanie wówczas, gdy osoba już zaangażowała się w jakieś zadanie, a wychowawca chce rozszerzyć lub zmienić jej działanie.

 

RODZAJE ZADAŃ

Klasyfikacja według:

  1. Treści
  2. Struktury (proste, złożone, jasne, niejasne)
  3. Funkcji wychowawczej:

Zadania, które są stawiane wychowankowi z myślą o zmianach w strukturze jego wiedzy; kontakt z dziedzinami, które są niedostatecznie lub nieadekwatnie reprezentowane w jego pojęciach; cel może być różny od funkcji wychowawczej; np. zlikwidowanie uprzedzeń społecznych

Zadania, które mają wzbogacić repertuar technik adaptacyjnych wychowanka; rozwinięcie określonych umiejętności; funkcja pokrywa się z celem; np. trening asertywności

Zadania, które mają doprowadzić do zmian w systemie postaw wychowanka; prowadzi do konfliktu wartości i do opowiedzenia się za jedną z nich (przy tym afirmacja tej wartości)

Oprócz tego wyróżniamy zadania: A. indywidualne; B. grupowe (nastawione na współpracę lub współzawodnictwo).

UMIEJĘTNOŚCI, JAKIE KSZTAŁTUJE W WYCHOWANKU TA METODA:

pewność siebie,

planowanie działań,

rozwiązywanie problemów,

twórcze i analityczne myślenie,

współpraca,

odpowiedzialność,

wytrwałość,

umiejętność dawania i dzielenia się z innymi,

podejmowanie ryzyka.

WARUNKI SKUTECZNOŚCI TEJ METODY:

umiejętne formułowanie zadań,

zaangażowanie,

stopniowanie trudności,

obiektywna ocena działalności wychowanka,

pogłębianie samodzielności wychowanka.

 

 

Bibliografia:

H.Muszyński „Wychowanie moralne w zespole”

M. Łobocki „Teoria wychowania w zarysie

 

Opracowanie

Nauczyciel przedszkola

Magdalena Graj