Kultura pedagogiczna rodziców

Kultura pedagogiczna rodziców

Kultura pedagogiczna rodziców pozostaje w ścisłym związku z kulturą społeczeństwa i zachodzi tu wzajemne ich oddziaływanie na siebie. Kultura pedagogiczna według J. Maciaszkowej to:

„ Taki ogół wartości, norm i sposobów zachowania, który wynika ze świadomości celów wychowania, oraz posiadanej wiedzy o wychowaniu a przejawia się umiejętnością reagowania w sytuacjach wychowawczych ze względu na potrzeby dzieci i młodzieży”(1.)

Osobistą kulturę pedagogiczną rodziców stanowi zatem „…zdolność do reagowania sytuacjach wychowawczych zgodnego z potrzebami dziecka, określane przez wiedzę, system wartości, norm i sposobów zachowania jednostki… świadomość celów wychowania i umiejętności działania wychowawczego” (2.)

Z obserwacji wynika że kultura pedagogiczna rodziców, kształtuje się w całokształcie warunków domu rodzinnego i wielorakich uwarunkowań jego funkcjonowania. Jest ona nie tylko elementem kultury rodzinnej, ale i wyrazem jego ogólnego poziomu. Oddziaływania rodziców muszą być tak przemyślane aby zapewniły warunki wszechstronnego rozwoju dziecka i ściśle z rozwojem tym powiązanych zainteresowań kulturalnych czy intelektualnych. Na kulturę pedagogiczną składają się trzy elementy:

– wiedza oraz świadomość celów wychowawczych,

– życzliwy i emocjonalny stosunek do innych ludzi a przede wszystkim do dzieci,

– umiejętność pracy wychowawczej w interesie drugiego człowieka a zwłaszcza dzieci.

Dla prawidłowego realizowania przez rodziców procesu wychowania każdy z elementów kultury pedagogicznej jest bardzo ważny. Im wyższy poziom osiąga każdy z tych elementów oraz im bardziej są one ze sobą zharmonizowane, tym wyższy jest poziom ogólny rodziny. Poziom kultury pedagogicznej rodziców znajduje wyraz w stosunkach panujących w rodzinie oraz w postawach rodzicielskich. Do postaw rodzicielskich sprzyjających właściwemu rozwojowi dziecka należy zaliczyć postawy: akceptacji, uznania praw dziecka w rodzinie i współdziałania. Są to postawy zapewniające odpowiedni kontakt z dzieckiem, pobudzające do właściwego uczestnictwa w życiu rodzinnym.

W wychowaniu rodzinnym każdy krok ma znaczenie. Do każdego działania, każdego składnika życia rodzinnego, każdej w nim sytuacji trzeba przywiązywać dużą wagę, gdyż stanowią one dla dzieci wzór życia i składają się na zasób doświadczeń. Wielość sytuacji wychowawczych we współczesnej rodzinie, ich złożoność i zróżnicowanie wymaga niewątpliwie wysokiego poziomu kultury pedagogicznej rodziców.

Bożena Zaremba

 

Literatura:

  1. J. Maciaszkowa. Kultura pedagogiczna rodziców (w:)Pedagogika opiekuńcza. Warszawa 1977,s 164
  2. Tamże, s 164