Powiedzieć, a nie urazić

Józefa Mazurkiewicz Utworzono: 13 październik 2007

Osiągnięcie prawidłowego dialogu pomiędzy nauczycielem, a rodzicami nie jest rzeczą łatwą. Dobry kontakt z rodzicami w przedszkolu ważny jest ponieważ:

 

  1. Rodzice są dla małych dzieci najważniejszymi osobami i mają decydujący wpływ na ich rozwój. Co więcej: oni jedyni ponoszą za nie odpowiedzialność.
  2. Rodzice najwięcej wiedzą o dziecku, ich informacje i doświadczenia sięgają wstecz.
  3. Rodzice mogą być dla nauczycieli źródłem wiedzy o aktualnych przeżyciach dziecka.
  4. Nauczyciel nie może bez zgody rodziców podejmować żadnych decyzji w stosunku do dziecka (np. badania lub testy psychologiczne, wyjeżdżać z nim na wycieczki, wprowadzać dodatkowe zajęcia bez akceptacji rodziców).

 

Korzyści wypływające z dobrego kontaktu pomiędzy nauczycielami,
a rodzicami w przedszkolu.

 

 

NAUCZYCIELE:

 

RODZICE:

 

1. Więcej wiedzą o dziecku, łatwiej im się pracuje.

2. Czują się bezpieczniej, wiedzą, że ich praca znajduje zrozumienie, że nie działają w próżni.

3. Mają możliwość korekty działań wychowawczych, tak, żeby jak najlepiej zaspokajały potrzeby dzieci.

4. W trudnych sytuacjach mogą liczyć na współpracę rodziców.

5. Czują się doceniani, traktowani jak partnerzy.

6. Są śmielsi w proszeniu o pomoc i dzieleniu się trudnościami.

 

  1. Mają więcej informacji o dziecku, lepiej je poznają, zaspokajają ciekawość i poczucie dumy z dziecka.
  1. Czują się bezpiecznie wiedząc, że w każdym momencie spotkają się ze zrozumieniem i zainteresowaniem u nauczyciela.
  1. Mają możliwość zwiększenia swoich kompetencji wychowawczych w sytuacjach kryzysowych mogą sprawniej udzielić pomocy dziecku.
  1. Czują się ważnymi osobami, partnerami w wychowaniu.
  1. Są śmielsi w proszeniu o pomoc i dzieleniu się trudnościami.

 

Relacje między rodzicami i nauczycielami nie są łatwe. Po obu stronach kontakt utrudniają stereotypy, lęki, uprzedzenia, brak czasu i niezbyt dobra organizacja.

Oferta kontaktów z rodzicami w przedszkolu może być bogata i różnorodna. Mogą to być:

  • Zebrania ogólne
  • Zebrania grupowe
  • Zajęcia adaptacyjne dla dzieci trzyletnich
  • Kontakty indywidualne
  • Dni otwarte
  • Zajęcia otwarte dla rodziców
  • Wspólne świętowanie
  • Rodzinne spotkania popołudniowe
  • Kącik dla rodziców
  • Zeszyty pilnej korespondencji
  • Skrzynka pytań.

 

Kontakty indywidualne

 

Najczęstszą formą komunikowania się z rodzicami są kontakty indywidualne. Do kontaktów dochodzi bądź z inicjatywy rodziców, bądź nauczycieli.

Najwięcej trudności sprawia nauczycielom komunikowanie się z rodzicami dzieci nadpobudliwych psychoruchowo.

 

Przykład.

Kuba (4 lata) jest dzieckiem nadpobudliwym psychoruchowo i nastręcza wiele trudności wychowawczych. Nie potrafi spokojnie siedzieć, jest niewytrwały w działaniu. Woli gonitwy, siłowanie się, bijatyki niż zabawy wymagające skupienia się i spokoju. Często wybucha złością, agresją w stosunku do dzieci. Nie reaguje na kary, nie przestrzega nakazów, zakazów. Jest obiektem skarg i narzekań dzieci.

 

A oto propozycja rozmowy z matką Kuby?

 

Proszę pani Kuba uderzył Kasię, ale ją przeprosił. Wiem, że to takie żywe i ruchliwe dziecko, ale za to bardzo sprawne fizycznie.

– Kto spędza z Kubą najwięcej czasu w domu?
– A kto się z nim najczęściej bawi?
– Czy w domu zdarzają mu się wybuchy złości, agresji? W jakich sytuacjach?
– Jak Państwo reagujecie na takie wybuchy?
– Co najbardziej przykuwa jego uwagę? Czym się interesuje?
– Czy potrafi dłużej skupić się na jakiejś czynności?

 

W rozmowie z matką należy:

  • Mówić konkretnie o zaistniałym wykroczeniu dziecka
  • Informacja nie może być ogólnikowa lub obraźliwa
  • Należy wskazywać na umiejętności dziecka
  • Rozmowa nie może być jednostronną informacją nauczyciela o zachowaniu dziecka
  • Pomocne będzie zadawanie matce pytań, których odpowiedzi mogą być podstawą do udzielenia dziecku pomocy
  • Zadawanie pytań musi być dyplomatyczne i umiejętne. Nie można pytać wprost, natarczywie, bo wtedy nigdy nie uzyskamy obiektywnej informacji, o którą nam chodzi.

 

Zajęcia otwarte

 

To doskonały sposób poznawania własnego dziecka wśród rówieśników. Bezpośredniego uczestnictwa i doświadczenia tego, co robi i jak robi dziecko, nie zastąpi nawet najpełniejsza informacja nauczyciela.

Przykład .

Po wycieczce autokarowej dzieci w obecności rodziców malują obrazy na temat „Wiosna w lesie”, z wykorzystaniem sztalug i dużych kartek papieru. Wszystkie zaopatrzone są w niezbędne przybory. Organizacja zajęcia pozwala na swobodę ruchów.

Skończony rysunek Jasia, syna pani Kowalskiej obecnej na zajęciu, jest ubogi kolorystycznie i treściowo. Kartka pomięta, ręce poplamione (pomimo że nie brakowało ściereczek). Praca znacznie odbiega od wytworów innych dzieci.

Jak rozmawiać z matką Jasia, żeby jej nie urazić, a jednocześnie pomóc Jasiowi?

Po zajęciu na bieżąco można wyjaśnić matce, jakie mogą być tego przyczyny i zastanowić się, co można w tym zakresie zrobić.

Przyczyny mogą być związane:

– ze słabą sprawnością fizyczną i manualną,
– z ubogim zakresem doświadczeń i zainteresowań,
– z brakiem wewnętrznej potrzeby tworzenia,
– ze słabym zaangażowaniem emocjonalnym w tego typu działalność,
– z małym doświadczeniem plastycznym dziecka ( permanentne unikanie tego rodzaju zajęć).

Na jakie zagadnienia związane z działalnością plastyczną Jasia warto zwrócić uwagę matki, aby jej nie urazić?

  • <Przede wszystkim, by miał on w domu do swojej dyspozycji podstawowe materiały, jak: kredki, farby, bloki rysunkowe, książeczki do kolorowania, pędzle itp.
  • Należy uświadomić rodzicom, aby zachęcali Jasia w domu do rysowania, malowania i chwalili często jego wysiłki, a także prowokowali go do rozmów na temat motywów przedstawionych na rysunku.
  • Poinformować rodziców, że małe dziecko rysuje to, co wie o przedmiocie, a nie jak go widzi. Dlatego trzeba zachęcić rodziców do pójścia na spacer i wspólnie przyjrzeć się uważnie np. liściom na drzewach, roślinom, zwierzętom czy przedmiotom

Nauczyciel mający owocne kontakty z rodzicami przestrzega następujących zasad:

  • Podczas rozmów unika komentarzy i ocen.
  • Nie ocenia, nie potępia ani też nie usprawiedliwia.
  • Nie daje pochopnych rad.
  • Nie przejmuje nastroju rozmówcy.
  • Pamięta, że jest dla dzieci i rodziców pewnym wzorem do naśladowania.

 

Józefa Mazurkiewicz